“สิ่งที่มันไม่เสีย ก็อย่าไปซ่อม” บทเรียนการเงินจากชายผู้ที่เกษียณตั้งแต่อายุ 41 ที่น่าจะรู้เร็วกว่านี้ตั้งแต่อายุ 20

ถ้าอยากเกษียณตั้งแต่ยังอายุน้อยเหมือนอย่าง อเล็กซ์​ ไตรแอส (Alex Trias) การวางแผนการเงินถือเป็นเรื่องที่ขาดไม่ได้ ความผิดพลาดหรือการใช้จ่ายโดยไม่จำเป็นอาจส่งผลกระทบระยะยาวที่คาดไม่ถึงในอนาคตได้

อเล็กซ์เป็นอดีตทนายความชาวอเมริกัน หลังจากทำงานหนักและเก็บเงินลงทุนตามแผนที่วางเอาไว้ เขาสามารถเกษียณได้ด้วยวัยเพียง 41 ปี ตัดสินใจย้ายครอบครัวไปอยู่ประเทศโปรตุเกสตั้งแต่ปี 2015 และมักจะเขียนบทความแชร์ประสบการณ์และความรู้เกี่ยวกับเรื่องการวางแผนภาษี ลงทุน การเกษียณ และการเงินต่าง ๆอยู่เสมอ

เขาบอกกับเว็บไซต์ CNBC ว่า

“เมื่อพูดถึงการใช้จ่ายเงินในช่วงวัย 20 กว่าของผมที่จริงแล้วไม่มีอะไรที่เสียดายนะ เพราะส่วนใหญ่แล้วผมก็ไม่ได้ทำบ่อย”

แม้ระหว่างที่เป็นทนายความเงินเดือนหลักหลายล้านต่อปี แต่ก็ไม่เคยซื้อของแพงหรือใช้ชีวิตที่หรูหราเกินตัว ซื้อเสื้อผ้าตอนที่ลดราคา ไปทำงานด้วยรถสาธารณะ เฟอร์นิเจอร์ที่บ้านก็น้อยมาก ๆ เพื่อเก็บเงินสำหรับเป้าหมายในการเกษียณแบบที่ตั้งใจเอาไว้

แต่ถึงยังไงก็ตาม อเล็กซ์ก็รู้สึกว่ามีบทเรียนด้านการเงินอยู่ 3 ข้อที่ ‘ถ้ารู้เร็วกว่านี้’ ตั้งแต่ช่วงอายุ 20 ก็คงจะดีไม่น้อยและอยากแชร์ให้คนรุ่นใหม่ ๆ ด้วย

1. สิ่งที่มันไม่เสีย ก็อย่าไปซ่อม ทำงานของเราให้ดี

อเล็กซ์บอกว่าทั้งหน้าที่การงาน และด้านการเงินในช่วงวัย 20 เขาพยายาม ‘แตกต่าง’ จากคนอื่น ๆ ให้มากที่สุด พยายามทำตัวให้เด่น สร้างเทคนิคใหม่ ๆ เพื่อให้ตัวเองก้าวหน้าได้เร็วกว่าคนอื่นในทีม แต่สิ่งที่เขาเรียนรู้คือ

“ในช่วงวัย 20 ผมเสียเวลา และความพยายามมากเกินไปเพื่อพยายามทำตัวให้โดดเด่น แทนที่จะพยายามเป็นคนที่มีความสามารถจริง ๆ”

คำกล่าวที่ว่า “สิ่งที่มันไม่เสีย ก็อย่าไปซ่อม” ส่วนใหญ่แล้วมันก็เป็นอย่างนั้นจริง ๆ ระบบหรือแนวคิดการเงินที่ดีอยู่แล้วบ่อยครั้งสิ่งที่เราควรทำคือ ฝึกฝนจนเชี่ยวชาญและทำให้ดีที่สุดมากกว่า

2. คิดว่าจังหวะลงทุนสำคัญกว่าความสม่ำเสมอ

“สิ่งที่เสียใจที่สุดด้านการเงินไม่ใช่เรื่องการใช้จ่าย แต่เป็นเรื่องของแนวคิดมากกว่า ผมเคยคิดตลอดว่าต้องลงทุนในช่วงที่ราคาถูก รอให้ได้ แล้วก็ไปขายราคาแพง ๆ กรอบความคิดนี้ก่อให้เกิดความกดดัน และเสียเวลาไปมากจนไม่สามารถอธิบายได้เลย”

แทนที่จะพยายามจับจังหวะตลาด อเล็กซ์แนะนำว่าการสร้างนิสัยการเงินที่ดี เก็บออมและลงทุนอย่างสม่ำเสมอต่างหากที่เป็นเรื่องสำคัญ

“สิ่งที่ใช้งานได้ดีมาก ๆ คือนิสัยการลงทุนและเก็บออมแบบไม่ต้องใช้ความคิดเลยทุกครั้งที่ได้เงินเดือน ไม่ต้องไปสนใจว่าเศรษฐกิจโลกจะเป็นยังไงหรือคุณจะคิดว่ามูลค่าตลาดจะสูงเกินไป” เขาอธิบาย

สำหรับคนทั่วไปแล้วการกังวลหรือเครียดเรื่องการลงทุนอยู่ตลอดเวลานั้นไม่ได้ทำให้ผลลัพธ์ดีขึ้นเลย

“ผมคิดว่าการจดจ่ออยู่กับความมั่งคั่งแบบเดือนต่อเดือน หรือแม้แต่ปีต่อปีอาจจะส่งผลเสียมากกว่าผลดี พยายามอย่าโฟกัสที่ผลลัพธ์ปลายทางแต่เป็นการสร้างนิสัยการเงินที่ดีมากกว่า​“

3. ความต้องการของเราไม่ได้เยอะขนาดนั้น

หลังจากที่ย้ายไปโปรตุเกส เขาพบว่าตัวเองและครอบครัวไม่ได้มีความต้องการใช้เงินหรือข้าวของเครื่องใช้เยอะมากมายนักเพื่อจะมีชีวิตที่มีคุณภาพและมีความสุข

“ผมคิดเสมอว่าการจะมีความสุข ต้องมีบ้านสี่ห้องนอน หรือนู่นนั่นนี้ ผมมีลิสต์รายการสิ่งที่ต้องการเป็นหางว่าวเลย”

แต่พอไปเวลาจริง ๆ เขากลับพบว่าตัวเอง และครอบครัวมีความสุขได้ด้วยการใช้เงินเพียงเล็กน้อยและชีวิตแบบสมถะในแต่ละวัน

จริงอยู่ว่าแต่ละคนความต้องการก็แตกต่างกันออกไป การเกษียณในอุดมคติของคุณอาจจะต้องทานอาหารนอกบ้านทุกมื้อ หรือไปเที่ยวต่างประเทศปีละสองสามครั้ง แต่อเล็กซ์แนะนำว่าระหว่างที่เรากำลังเดินทางไปสู่การเกษียณ ควรลองจินตนาการว่าชีวิตที่ต้องการหลังเกษียณหน้าตาจะเป็นยังไง จะไปถึงจุดนั้นได้ยังไง และบางทีพอมานั่งทบทวนดูจริง ๆ แล้ว "สิ่งที่เราต้องการในชีวิตจริง ๆ" อาจจะไม่ได้มีเยอะมากขนาดนั้นก็ได้